ද්‍රවමානය
ද්‍රවමානය (Hydrometer) භාවිත කරන්නේ ද්‍රවවල සහ ද්‍රාවණවල ඝනත්වය මැන ගැනීමට ය — සහ එය සාදා ඇත්තේ ආකිමිඩීස් නියමය පාදක කරගෙන ය.
රූපයක් එක් කළ යුතුය
එහි කොටස්
වීදුරුවලින් සාදා ඇති සිලින්ඩරාකාර කඳක් සහ බල්බයක් ඇත.
බල්බය තුළ රසදිය හෝ ඊයම් මුනිස්සම් යොදා ඇත. එසේ කරන්නේ ද්‍රව තුළ සිරස්ව පාවීමට හැකි වීම සඳහා ය.
කඳ මත ඝනත්වය කියවා ගැනීමට පරිමාණයක් ඇත.
එය ක්‍රියා කරන අයුරු
ද්‍රවමානයක් ද්‍රවයක ගිල්වන විට, එහි බරට සමාන උඩුකුරු තෙරපුමක් ද්‍රවය මගින් යෙදෙන තුරු එය ද්‍රවයේ ගිලී, ඉන්පසු පාවෙයි. ආකිමිඩීස් නියමයට අනුව උඩුකුරු තෙරපුම විස්ථාපිත ද්‍රවයේ බරට සමාන වන නිසා, පාවෙන අවස්ථාවේ දී විස්ථාපිත ද්‍රවයේ බර ද්‍රවමානයේ බරට සමාන වේ.
බර නොවෙනස් ය, පරිමාව වෙනස් ය
ද්‍රවමානය කුමන ද්‍රවයක තැබුව ද එහි බර එක ම ය. එබැවින් විස්ථාපනය කළ යුතු ද්‍රවයේ බර ද සෑම විට ම එක ම ය — වෙනස් වන්නේ එම බර සඳහා අවශ්‍ය පරිමාව පමණි.
ඝනත්වය වැඩි ද්‍රවයක
ද්‍රවමානයේ බරට සමාන ද්‍රව ප්‍රමාණයකට ඇත්තේ කුඩා පරිමාවකි. එබැවින් ද්‍රවමානය අඩු ගැඹුරකට ගිලේ.
ඝනත්වය අඩු ද්‍රවයක
එම බරට ම සමාන ද්‍රව ප්‍රමාණයකට වැඩි පරිමාවක් ඇත. එබැවින් ද්‍රවමානය වැඩි ගැඹුරක් දක්වා ගිලේ.
පරිමාණය කියවන්නේ කෙසේ ද?
ඝනත්වය මැනිය යුතු ද්‍රවය බඳුනකට දමා ද්‍රවමානය එහි පාවීමට සැලැස්වූ විට, ද්‍රවය තුළ එය ගිලී ඇති මට්ටමට අදාළ ව ද්‍රවමාන පරිමාණයෙන් ද්‍රවයේ ඝනත්වය කියවා ගත හැකි ය.