Siyapath
ලියාපදිංචි වන්න

පාඩම: 18 පරිච්ඡේදය — කාර්යය, ශක්තිය හා ජවය

18.2. චාලක ශක්තිය 2 වන පිටුව (4)

ට්‍රොලි පරීක්ෂණය

සරල පිළියෙළ කිරීමකින් චාලක ශක්තිය රඳා පවතින්නේ කුමක් මත ද යන්න තීරණය වේ. පිළිතුර එකක් නොව දෙකක් බව හෙළි වේ.

රූපයක් එක් කළ යුතුය

18.4 රූපය — තිරස් බිමක් මත තබා ඇති සැහැල්ලු ට්‍රොලියක් B, සහ එය දෙසට බිම දිගේ පැමිණෙන වස්තුවක් A, එහි ගමන් දිශාව පෙන්වන ඊතලයක් සමඟ.

ක්‍රමය

  1. සැහැල්ලු ට්‍රොලියක් B තිරස් බිමක් මත තබන්න.
  2. ට්‍රොලියේ වදින සේ වස්තුවක් A බිම දිගේ තල්ලු කර යවා, ට්‍රොලිය ඉදිරියට තල්ලු වී යන දුර සටහන් කර ගන්න.
  3. එක ම වස්තුව වැඩි ප්‍රවේගයකින් යවමින් නැවත කරන්න.
  4. විවිධ ස්කන්ධ සහිත වස්තු එක ම ප්‍රවේගයෙන් යවමින් නැවතත් කරන්න.

නිරීක්ෂණය

වස්තුවට දෙන ප්‍රවේගය වැඩි වන තරමට ට්‍රොලිය ගමන් කරන දුර වැඩි වේ.

වස්තුවේ ස්කන්ධය වැඩි වන තරමට ට්‍රොලිය ගමන් කරන දුර වැඩි වේ.

ට්‍රොලිය මනින්නේ කුමක් ද?

A විසින් B හි ගැටෙන විට, A සතු ව තිබූ චලනය නිසා ඇති ශක්තියෙන් කොටසක් ට්‍රොලියට සම්ප්‍රේෂණය වී ට්‍රොලිය ගමන් කිරීමට පටන් ගනී. එ නිසා ට්‍රොලිය දුවන දුර එයට ලැබුණු ශක්ති ප්‍රමාණයේ මිනුමකි — ට්‍රොලිය වැඩි දුරක් ගමන් කරවන ඕනෑ ම දෙයක් යනු වස්තුව වැඩි ශක්තියක් සමඟ පැමිණි බව යි.

සාධක දෙකකි, එකක් නොවේ

චාලක ශක්තිය වස්තුවේ ස්කන්ධය මත ද එහි ප්‍රවේගය මත ද රඳා පවතී. එ නිසා එය සඳහා ඇති ඕනෑ ම සූත්‍රයක ඒ දෙක ම තිබිය යුතු ය. ඊළඟ පිටුව තහවුරු කරන්නේ එය යි.