වාතය සමඟ ලෝහ
ලෝහ දෙකක් වාතයට නිරාවරණය කර සැසඳීමෙන් ම ප්‍රතික්‍රියතාවේ වෙනස දැකිය හැකි ය.
ක්‍රියාකාරකම 16.3
- අලුතින් කපන ලද සෝඩියම් කැබැල්ලක් හා පෘෂ්ඨ පිරිසිදු කරන ලද 2 cm මැග්නීසියම් පටියක් වාතයට නිරාවරණය කරන්න.
- සෝඩියම් කැබැල්ලේ කැපුම් පෘෂ්ඨය හා මැග්නීසියම් පටිය හොඳින් නිරීක්ෂණය කරන්න.
නිරීක්ෂණය
සෝඩියම් කැබැල්ලේ කැපුම් පෘෂ්ඨයේ දිලිසෙන ස්වභාවය අඩු වෙනු පෙනේ.
මැග්නීසියම් පටියේ සැලකිය යුතු වෙනසක් දක්නට නොලැබේ.
සෝඩියම් කැබැල්ලේ දිලිසෙන ස්වභාවය අඩුවීමට හේතුව එය වාතයේ ඇති සංඝටක සමඟ වේගයෙන් ප්‍රතික්‍රියා කිරීම ය. මැග්නීසියම් වාතයේ සංඝටක සමඟ වේගවත් ප්‍රතික්‍රියාවක් නොදක්වයි.
ලෝහ තට්ටු තුනක්
පහසුවෙන් ප්‍රතික්‍රියා කරයි
සෝඩියම් (Na), මැග්නීසියම් (Mg) වැනි ලෝහ වාතයේ දහනයේ දී ඔක්සිජන් සමඟ පහසුවෙන් ප්‍රතික්‍රියා කර ලෝහ ඔක්සයිඩය සාදයි.
4Na + O2 → 2Na2O
2Mg + O2 → 2MgO
රත් කළ විට ප්‍රතික්‍රියා කරයි
සින්ක් (Zn), අයන් (Fe), කොපර් (Cu) වැනි ලෝහ වාතයේ රත් කළ විට මතුපිට පෘෂ්ඨය අඳුරුවීමක් දක්නට ලැබේ. බොහෝ වේලාවක් රත් කළ පසු ඔක්සයිඩ බවට පත් වේ.
2Zn + O2 → 2ZnO
රත් කළ ද ප්‍රතික්‍රියා නොකරයි
සිල්වර් (Ag), ප්ලැටිනම් (Pt), ගෝල්ඩ් (Au) වැනි ලෝහ තදින් රත් කළ ද ඔක්සයිඩය බවට පත් නො වේ.
නිගමනය
විවිධ ලෝහ ඔක්සිජන් සමඟ ප්‍රතික්‍රියාවට බඳුන් වීමේ පහසුව එකිනෙකට වෙනස් ය — සහ එය ම රන් මලින නොවී යකඩ මලින වන්නේ මන්ද යන්නට පිළිතුර ය.