ත්වරණය යනු කුමක්ද?
සාමාන්ය ජීවිතයේ දී අපට බොහෝ විට දකින්නට ලැබෙන්නේ ඒකාකාර නොවන ප්රවේගවලින් ගමන් කරන වස්තූන් ය.
මහ මග ගමන් කරන වාහනවලට නිතර ම වේගය අඩු වැඩි කිරීමට සිදු වෙයි. නැතහොත් ගමන් කරන දිශාව වෙනස් කිරීමට සිදු වෙයි. මේ සියල්ලෙහි ම ප්රතිඵලය වන්නේ ප්රවේගය වෙනස් වීම ය.
ත්වරණය
ප්රවේගය වෙනස් වීමේ ශීඝ්රතාව ත්වරණය නමින් හැඳින්වේ. එනම්, ඒකක කාලයක් තුළ දී සිදු වන ප්රවේග වෙනස ත්වරණය යි.
ත්වරණය = ප්රවේග වෙනස ÷ කාලය
නිදසුනක් ගණනය කරමු
| කාලය t (s) | 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ප්රවේගය v (m s−1) | 0 | 2 | 4 | 6 | 8 | 10 | 12 |
ගණනය
ප්රවේග වෙනස = අවසාන ප්රවේගය − මුල් ප්රවේගය = 12 − 0 = 12 m s−1
ගත වූ කාලය = 6 s
ත්වරණය = 12 m s−1 ÷ 6 s = 2 m s−2
ඒකකය m s−2 වන්නේ ඇයි?
ප්රවේගයේ ඒකකය m s−1 බව අපි දනිමු. ත්වරණය යනු තත්පරයකට සිදු වන ප්රවේග වෙනස නිසා, එහි ඒකකය m s−1 ÷ s එනම් m s−2 ය.
2 m s⁻² කියවන ආකාරය
"සෑම තත්පරයක් පාසා ම එම වස්තුවේ ප්රවේගය 2 m s−1 බැගින් වැඩි වේ" යන්නයි. ඉහත වගුවේ අගයන් 0, 2, 4, 6 ... ලෙස යාම එයයි.