බල යුග්මයක ඝූර්ණය
බල යුග්මයක ඝූර්ණය ගණනය කිරීමට එක් බලයක් සහ රේඛා දෙක අතර දුර පමණක් ප්‍රමාණවත් ය.
බල යුග්මයක ඝූර්ණය
බල යුග්මයක ඝූර්ණය, එහි එක් බලයක විශාලත්වය හා බල දෙක ක්‍රියා කරන රේඛා අතර ලම්බ දුරෙහි ගුණිතයට සමාන වේ.
බල යුග්මයක ඝූර්ණය = බලය × රේඛා අතර ලම්බ දුර
බල යුග්මයක ඝූර්ණයේ ද ඒකකය N m වේ.
M = F × d
F = එක් බලයක විශාලත්වය · d = බල ක්‍රියා කරන රේඛා අතර ලම්බ දුර
බල දෙකින් ගුණ නොකරන්නේ ඇයි?
සූත්‍රයේ ඇත්තේ එක් F ක් පමණි, 2F ක් නොවේ. එයට හේතුව බල දෙකේ ඝූර්ණ වෙන වෙන ම ගණනය කර එකතු කිරීමෙන් ම දැක ගත හැකි ය.
පරීක්ෂා කර බලමු
රේඛා දෙක අතර දුර d යැයි ද, වස්තුව කැරකෙන ලක්ෂ්‍යය හරි මැද යැයි ද සිතමු. එවිට එක් එක් බලය ඒ ලක්ෂ්‍යයේ සිට d/2 ක් ඈතින් ක්‍රියා කරයි.
පළමු බලයේ ඝූර්ණය = F × d/2
දෙවන බලයේ ඝූර්ණය = F × d/2
දෙක ම එක ම අතට බැවින් එකතුව = F × d/2 + F × d/2 = F × d
එනම් එක් බලයකින් රේඛා අතර මුළු දුරින් ගුණ කිරීම, බල දෙකේ ඝූර්ණ වෙන වෙන ම ගණනය කර එකතු කිරීම හා එක ම දෙයයි.
අක්ෂය කොතැන ද යන්න වැදගත් නොවේ
සාමාන්‍ය ඝූර්ණයක් අක්ෂය තෝරා ගන්නා තැන මත රඳා පවතී. බල යුග්මයක ඝූර්ණය එසේ නොවේ — ඔබ ලක්ෂ්‍යය කොහේ තෝරා ගත්ත ද, පිළිතුර F × d ම වේ. ගණනය කිරීමට අක්ෂයක් සොයා ගැනීම අවශ්‍ය නොවන්නේ එබැවිනි.