ක්‍රියාකාරකම 3 — ලී පටිය
ලී පටියක් හා නිව්ටන් තුලා තුනකින් සමාන්තර බල දෙකක සම්ප්‍රයුක්තය මැනිය හැකි ය.
ක්‍රියාකාරකම 3
අවශ්‍ය ද්‍රව්‍ය: රූපයේ පරිදි සිදුරු තුනක් විදින ලද ලී පටියක්, නිව්ටන් තරාදි තුනක්.
- ලී පටියක x, y හා z නම් සිදුරු තුනක් සාදා එම සිදුරු තුනට A, B හා C යන නිව්ටන් තරාදි තුන සම්බන්ධ කර ගන්න.
- ලී පටිය නිශ්චලතාවේ පවතින පරිදි නිව්ටන් තරාදිවලින් අදින්න.
- සෑම විටම A සහ B නිව්ටන් තරාදි දෙකට සමාන බල යෙදීමෙන්, නිව්ටන් තරාදි ලී පටියට ලම්බක වන සේ තබා ගන්න.
රූපයක් එක් කළ යුතුය
නිරීක්ෂණය
ලී පටිය නිශ්චල අවස්ථාවේ, A හා B නිව්ටන් තරාදිවල පාඨාංකවල එකතුව C නිව්ටන් තරාදියේ පාඨාංකයට සමාන බව පෙනෙනු ඇත.
ඊට හේතුව A හා B බල දෙකේ සම්ප්‍රයුක්තයේ විශාලත්වය C බලයේ විශාලත්වයට සමාන වීමයි.
A සහ B සමාන ව තබා ගන්නේ ඇයි?
A හා B අසමාන නම් ලී පටිය කරකැවෙන්නට පටන් ගනී — එවිට එය තවදුරටත් නිශ්චල නොවන අතර C හි පාඨාංකයෙන් සම්ප්‍රයුක්තය කියවිය නොහැක. බල දෙක සමාන ව තබා ගැනීමෙන් සහ තුලා ලී පටියට ලම්බක ව තබා ගැනීමෙන් කරන්නේ කරකැවීම ඉවත් කර, එකතුව පමණක් ඉතිරි කිරීමයි.
කරකැවීම — එනම් සමාන්තර බලවල හැරවුම් ඵලය — වෙනම මාතෘකාවකි; මෙම පරිච්ඡේදය එය ඉගැන්වීමට උත්සාහ නොකරයි.