කාබොහයිඩ්‍රේට (Carbohydrates) යනු මොනවාද?
පෘථිවිතලය මත ඇති සියලු කාබනික සංයෝග සලකා බැලූවිට, ඉන් විශාල ම කොටස කාබොහයිඩ්‍රේට වේ. එබැවින් කාබොහයිඩ්‍රේට ලොව වඩාත් බහුල ම කාබනික සංයෝගය ලෙස සැලකේ.
මේ තරම් කාබොහයිඩ්‍රේට ප්‍රමාණයක් නිපදවන්නේ කවුද? පිළිතුර හරිත ශාකයි. හරිතප්‍රද (chlorophyll) නම් කොළ පැහැති වර්ණකය ඇති පත්‍ර හා කඳන් සහිත ශාක, ප්‍රභාසංශ්ලේෂණය මගින් හිරු එළියේ ශක්තිය යොදා ගෙන කාබොහයිඩ්‍රේට තනයි.
දෛනික ආහාරවල කාබොහයිඩ්‍රේට අඩංගු වේ.
අපේ දිනපතා කෑම මේසය දෙස බැලුවොත් කාබොහයිඩ්‍රේට බහුල ආහාර ඕනෑ තරම් හමු වේ. ඉන් කිහිපයක් මෙසේ ය:
- අල වර්ග සහ බතල
- බත් සහ අනෙකුත් ධාන්‍ය
- සීනි
- පිටි සහ පාන්
කාබොහයිඩ්‍රේටවල රසායනික සංයුතිය
කුමන කාබොහයිඩ්‍රේටයක් සලකා බැලුවද, එය තැනී ඇත්තේ කාබන් (C), හයිඩ්‍රජන් (H) සහ ඔක්සිජන් (O) මූලද්‍රව්‍ය තුන එක්වීමෙනි.
කාබොහයිඩ්‍රේටවල පොදු අණුක සූත්‍රය
කාබොහයිඩ්‍රේට අණුවක හයිඩ්‍රජන් පරමාණු ගණන, ඔක්සිජන් පරමාණු ගණන මෙන් හරියට ම දෙගුණයක් වේ — එනම් අනුපාතය 2 : 1 යි. ජල අණුවක (H2O) ඇත්තේ ද මේ අනුපාතය ම යි. එබැවින් නමේ තේරුම "ජලය සමඟ බැඳුණු කාබන්" යන්නයි: "කාබෝ" යනු කාබන් ද, ග්‍රීක භාෂාවෙන් ජලය යන අදහස දෙන "හයිඩ්‍රෝ" යන්න ද එක් වී මෙම නම සෑදී ඇත.
Cx(H2O)y
සියලු කාබොහයිඩ්‍රේටවලට පොදු අණුක සූත්‍රය