Siyapath
ලියාපදිංචි වන්න

පාඩම: 2 පරිච්ඡේදය — සරල රේඛීය චලිතය

2.5. විස්ථාපන-කාල ප්‍රස්තාර 3 වන පිටුව (3)

රේඛාවේ හැඩය කියවීම

ගණනය කිරීමකින් තොරව ම, විස්ථාපන-කාල ප්‍රස්තාරයක හැඩය දෙස බැලීමෙන් චලිතය ගැන බොහෝ දේ කිව හැකි ය.

t (s) 0 4 6 8
s (m) 0 10 10 0

ඉහත ප්‍රස්තාරයේ අදියර තුනක් ඇත. එකිනෙක වෙන් වෙන් ව කියවමු.

0 – 4 s · ඉහළට නැඟෙන රේඛාව

විස්ථාපනය වැඩි වේ. වස්තුව ආරම්භක ස්ථානයෙන් ඈත් වෙමින් පවතී. රේඛාව සරල නිසා ප්‍රවේගය ඒකාකාර ය.

4 – 6 s · තිරස් රේඛාව

විස්ථාපනය වෙනස් නොවේ. එනම් වස්තුව චලනය වී නැත — එය නිශ්චල ය. අනුක්‍රමණය ශුන්‍ය නිසා ප්‍රවේගය ද ශුන්‍ය ය.

6 – 8 s · පහළට බසින රේඛාව

විස්ථාපනය අඩු වේ. වස්තුව විරුද්ධ දිශාවට චලනය වෙමින් ආරම්භක ස්ථානය කරා ආපසු එයි. අනුක්‍රමණය ඍණ නිසා ප්‍රවේගය ද ඍණ ය.

හැඩය සහ අර්ථය

රේඛාවේ හැඩය අනුක්‍රමණය චලිතය
ඉහළට, බෑවුම වැඩි විශාල ධන වේගයෙන් ඈත් වේ
ඉහළට, බෑවුම අඩු කුඩා ධන සෙමින් ඈත් වේ
තිරස් ශුන්‍ය නිශ්චල ය
පහළට ඍණ ආපසු එයි

බෑවුම දෙස බලන්න, උස දෙස නොවේ

විස්ථාපන-කාල ප්‍රස්තාරයක රේඛාව උස තැනක තිබීම යනු වේගය වැඩි බව නොවේ — එයින් කියැවෙන්නේ වස්තුව ආරම්භයේ සිට ඈතින් සිටින බවයි. වේගය කියන්නේ බෑවුම ය.