අම්ල ප්‍රතික්‍රියාවල සමීකරණ
එක් එක් අවස්ථාවේ දී සිදුවන ප්‍රතික්‍රියා තුලිත රසායනික සමීකරණවලින් පහත දක්වා ඇත.
තනුක හයිඩ්‍රොක්ලෝරික් අම්ලය සමඟ
Mg + 2HCl → MgCl2 + H2
2Al + 6HCl → 2AlCl3 + 3H2
Zn + 2HCl → ZnCl2 + H2
Fe + 2HCl → FeCl2 + H2
හතරේ ම රටාව එකකි
ලෝහය + අම්ලය → ලවණය + හයිඩ්‍රජන්. සෑම එකක් ම ඒක විස්ථාපන ප්‍රතික්‍රියාවකි — ලෝහය, අම්ලයේ ඇති හයිඩ්‍රජන් විස්ථාපනය කරයි.
වෙනත් අම්ල සමඟ ද එසේ ම ය
බොහෝ ලෝහ තනුක සල්ෆියුරික් (H2SO4) සහ තනුක නයිට්‍රික් (HNO3) අම්ල සමඟ ද ප්‍රතික්‍රියා කර හයිඩ්‍රජන් (H2) වායුව පිට කරයි.
Mg + H2SO4 → MgSO4 + H2
කොපර් ලැයිස්තුවේ නැත්තේ ඇයි?
කොපර් (Cu) ලෝහය තනුක හයිඩ්‍රොක්ලෝරික් (HCl) අම්ලය සමඟ ප්‍රතික්‍රියා නොකරයි. එබැවින් ඒ සඳහා සමීකරණයක් නැත — ප්‍රතික්‍රියාවක් ම නොමැති බැවිනි.
නිගමනය
තනුක අම්ල ලෝහ සමඟ ප්‍රතික්‍රියා කිරීමේ ශීඝ්‍රතාව ද ලෝහ වර්ගය මත වෙනස් වේ.