පරිස්සම් විය යුතු අම්ල
"ලෝහය + අම්ලය → ලවණය + හයිඩ්රජන්" යන රටාව ප්රයෝජනවත් ය. එහෙත් එය සැම විට ම යෙදෙන්නේ නැත — සහ ඉන් බැහැර වන අවස්ථා දෙක ම භයානක ය.
1 — සාන්ද්ර අම්ල
වෙනත් වායුමය ඵල
සාන්ද්ර සල්ෆියුරික් අම්ලය හා නයිට්රික් අම්ලය (තනුක හෝ සාන්ද්ර) ලෝහ සමඟ සිදු කරන ප්රතික්රියාවෙන් හයිඩ්රජන් වෙනුවට වෙනත් වායුමය ඵල ලැබිය හැකි ය.
2 — ඉතා සක්රිය ලෝහ
පරීක්ෂණාගාරයේ දී නොකළ යුතු ය
පොටෑසියම් (K), සෝඩියම් (Na), කැල්සියම් (Ca) වැනි ලෝහ තනුක අම්ල සමඟ ප්රචණ්ඩ ලෙස ප්රතික්රියා කරයි. මෙහි දී ස්ඵෝටනයක් සහිත ව ගිනි ගැනීමක් වුව ද සිදු විය හැකි ය. එබැවින් එම ප්රතික්රියා පරීක්ෂණාගාරයේ දී සිදු නොකළ යුතු ය.
දෙකෙන් ම කියැවෙන දේ
මේ දෙකෙන් ම පෙනී යන්නේ ලෝහ අම්ල සමඟ දක්වන ප්රතික්රියතාව ලෝහය අනුව වෙනස් වන බව ය. එක් කෙළවරක කොපර් ඇත — කිසිසේත් ප්රතික්රියා නොකරයි. අනෙක් කෙළවරේ පොටෑසියම් ඇත — කළ නොහැකි තරමට ප්රචණ්ඩ ය.
ප්රතික්රියතාව අනුව පෙළගැස්ම
ප්රචණ්ඩ ලෙස → වේගයෙන් → සෙමින් → කිසිසේත් නොවේ. මෙය ම සක්රියතා ශ්රේණියේ මුල් හැඩය යි.
මෙම පෙළගැස්ම ජලය සමඟ දුටු පෙළගැස්මට ද වාතය සමඟ දුටු පෙළගැස්මට ද සමාන බව සලකන්න — අහම්බයක් නොවේ.