නිදසුන් තුනක්
F = m a යන සමීකරණයේ ඕනෑ ම එක් අගයක් නොදන්නා විට, අනෙක් දෙකෙන් එය සොයා ගත හැකි ය. නිදසුන් තුනකින් තුන් ආකාරය ම බලමු.
නිදසුන 1 — බලය සොයමු
ගැටලුව
5 kg ස්කන්ධයකට 2 m s−2 ත්වරණයක් ලබා දීම සඳහා අවශ්ය බලය කොපමණ ද?
විසඳුම
F = m a
F = 5 kg × 2 m s−2
F = 10 N
1 kg m s−2 = 1 N බැවින් පිළිතුර නිව්ටනවලින් ලැබේ.
නිදසුන 2 — ත්වරණය සොයමු
ගැටලුව
ඒකාකාර ප්රවේගයෙන් ගමන් කරන 6 kg ස්කන්ධයක් සහිත වස්තුවකට, එය ගමන් කරන දිශාවට 12 N බලයක් යෙදීමෙන් එහි හටගන්නා ත්වරණය සොයන්න.
විසඳුම
F = m a
12 = 6 × a
a = 12 ÷ 6
a = 2 m s−2
බලය චලනය වන දිශාවට ම යෙදෙන බැවින් ත්වරණය ධන ය — ප්රවේගය වැඩි වේ.
නිදසුන 3 — ස්කන්ධය සොයමු
ගැටලුව
එක්තරා වස්තුවකට 8 N බලයක් යෙදූ විට එහි 2 m s−2 ක ත්වරණයක් හටගන්නේ නම්, වස්තුවේ ස්කන්ධය සොයන්න.
විසඳුම
F = m a
8 = m × 2
m = 8 ÷ 2
m = 4 kg
ක්රමය මතක තබා ගන්න
සෑම විට ම F = m a ලෙස ලියා අගයන් ආදේශ කර, ඉතිරි වන අකුර සොයන්න. සූත්ර තුනක් මතක තබා ගැනීමට අවශ්ය නැත — එකක් ප්රමාණවත් ය.
ස්කන්ධය ග්රෑම්වලින් දී ඇත්නම් පළමුව කිලෝග්රෑම් බවට හරවා ගන්න.