කවර ලෝහය කවරක් විස්ථාපනය කරයි ද?
සින්ක් සහ කොපර් පිළිබඳ අත්හදා බැලීම යුගලයෙන් ලැබෙන්නේ සාමාන්‍ය නීතියකි.
විස්ථාපනයේ මූලධර්මය
ලෝහයක ලවණ ද්‍රාවණයකින් ලෝහය විස්ථාපනය කිරීමට හැක්කේ ඊට වඩා සක්‍රිය ලෝහයකින් ය.
එය යොදා ගන්නා ආකාරය
ප්‍රතික්‍රියාවක් සිදු වේ නම්
දැමූ ලෝහය, ද්‍රාවණයේ ලෝහයට වඩා සක්‍රිය ය.
ප්‍රතික්‍රියාවක් සිදු නොවේ නම්
දැමූ ලෝහය, ද්‍රාවණයේ ලෝහයට වඩා අඩු සක්‍රිය ය.
සින්ක් සහ කොපර්ට යොදා බලමු
කොපර් සල්ෆේට් ද්‍රාවණයෙන් කොපර් විස්ථාපනය කිරීමට සින්ක්ට හැකි ය → සින්ක් වඩා සක්‍රිය ය.
සින්ක් සල්ෆේට් ද්‍රාවණයකින් සින්ක් විස්ථාපනය කිරීමට කොපර්ට නොහැකි ය → කොපර් අඩු සක්‍රිය ය.
එබැවින් සින්ක් (Zn) හා කොපර් (Cu) අතරින් සින්ක් සක්‍රියතාව වැඩි ලෝහය ලෙස නිගමනය කළ හැකි ය.
නිරීක්ෂණ හතර ම එක් තැනකට යයි
ලෝහ ඔක්සිජන් සමඟ, ජලය සමඟ, තනුක අම්ල සමඟ සහ වෙනත් ලෝහවල ලවණ සමඟ දක්වන ප්‍රතික්‍රියතාව එකිනෙකට වෙනස් ය. එම නිරීක්ෂණ සියල්ල එකතු කර ලෝහ පෙළගැස්වීමෙන් ලැබෙන්නේ සක්‍රියතා ශ්‍රේණිය ය.
ඊළඟ කොටසේ දී අප එම ශ්‍රේණිය සම්පූර්ණයෙන් ම බලා, එයින් ලැබෙන ප්‍රයෝජන සොයා බලමු.