සමතුලිත හා අසමතුලිත බල
මේසය චලනය නොවූයේ ඇයි ද යන්නට දැන් නිශ්චිත පිළිතුරක් දිය හැකි ය. යොදන ලද බලයත් ඝර්ෂණයත් එකිනෙක අවලංගු කර ගත් බැවිනි.
සමතුලිත බල
අප යොදන බලය කුඩා නම්, එය ප්‍රතිරෝධී බලය සමඟ සමතුලිතතාවට පත් වේ.
එවිට වස්තුවට යෙදෙන මුළු බලය ශුන්‍ය ය. එබැවින් එය චලනය නොවේ.
අසමතුලිත බල
චලනය කිරීමට සෑහෙන තරම් බලයක් යෙදූ විට, එය සමතුලිත කිරීමට ප්‍රතිරෝධී බලයට නොහැකි වේ.
එවිට අසමතුලිත බලයක් (unbalanced force) ඉතිරි වී වස්තුව චලනය වීම ආරම්භ වේ.
නියමය
නිශ්චලතාවයේ පවතින වස්තුවක් මත අසමතුලිත බලයක් ක්‍රියා කරන ඕනෑම අවස්ථාවක එම වස්තුව චලනය වීම ආරම්භ වේ.
බසය නැවත සලකා බලමු
| අවස්ථාව | යොදන බලය | ප්‍රතිඵලය |
|---|---|---|
| තනි කෙනෙක් | ඝර්ෂණයට වඩා අඩුයි | බල සමතුලිත ය — චලනයක් නැත |
| පිරිසක් | ඝර්ෂණයට වඩා වැඩියි | බලය අසමතුලිත ය — බසය චලනය වේ |
එක ම බසය, එක ම ඝර්ෂණය — වෙනස් වන්නේ යොදන බලය පමණි.
වැරදි වැටහීමක්
"බලයක් නැත" යන්නත් "බල සමතුලිත ය" යන්නත් එක ම දෙයක් නොවේ. බසය තල්ලු කරන විට බල දෙකක් ම ක්‍රියාත්මක ය — ඒවා එකිනෙක අවලංගු කර ගනී. පිටතට පෙනෙන ප්‍රතිඵලය පමණක් එක සමාන ය.