ස්කන්ධ භාගය
සංයුතියක් ප්රකාශ කිරීමේ පළමු ක්රමය, සහ සරලතම ක්රමය: සංඝටකය කිරන්න, මුළු දෙය කිරන්න, බෙදන්න.
A වල ස්කන්ධ භාගය
A ස්කන්ධය ÷ (A ස්කන්ධය + B ස්කන්ධය)
එනම්, A ස්කන්ධය ÷ මිශ්රණයේ මුළු ස්කන්ධය
මිශ්රණයක යම් සංඝටකයක ස්කන්ධ භාගය යනු එම සංඝටකයේ ස්කන්ධය, මිශ්රණයේ මුළු ස්කන්ධයට දරන අනුපාතය යි. එය ස්කන්ධ දෙකක අනුපාතයක් බැවින් ඒකක නොමැත.
නිදසුන 1 — ද්රාවණය 100 g ක ද්රාව්යයක්
ගැටලුව
ද්රාවණයක 100 g තුළ ද්රාව්ය 5 g ක් අන්තර්ගත වේ. එහි ද්රාව්යයේ සංයුතිය ස්කන්ධ භාගයක් ලෙස ප්රකාශ කරන්න.
විසඳුම
ද්රාව්යයේ ස්කන්ධ භාගය = ද්රාව්යයේ ස්කන්ධය ÷ ද්රාවණයේ ස්කන්ධය
= 5 g ÷ 100 g
= 1 ÷ 20
= 0.05
නිදසුන 2 — ලුණු ද්රාවණයක් වාෂ්ප කිරීම
ගැටලුව
ලුණු (NaCl) ද්රාවණයක 250 g ක් නිවැරදි ව මැන ගෙන එහි ජලය සියල්ල වාෂ්ප කර හැරියවිට ලුණු 10 g ක් ලැබේ. මෙම ද්රාවණයේ ලුණුවල සංයුතිය ස්කන්ධ භාගයක් ලෙස දක්වන්න.
විසඳුම
ලුණුවල ස්කන්ධ භාගය = 10 g ÷ 250 g
= 1 ÷ 25
= 0.04
ද්රාව්ය ස්කන්ධය මැනිය හැකි වන්නේ ජලය වාෂ්ප කිරීමෙනි. 250 g යනු ජලය ද ඇතුළත් ව මුළු ද්රාවණය යි.
කළ යුතු පරීක්ෂාවක්
ස්කන්ධ භාගයක් කිසිවිටෙක 1 ට වඩා වැඩි විය නොහැක, මන්ද කොටස මුළු දෙයට වඩා බර විය නොහැකි බැවිනි. 1 ට වඩා වැඩි පිළිතුරක් යනු බෙදීම අනෙක් අතට සිදු වූ බවයි.