ශක්ති පිරමීඩ
එක් එක් පෝෂී මට්ටම් හරහා ගමන් කරන ශක්ති ප්‍රමාණය පෙන්වන ප්‍රස්තාරික නිරූපණය, ශක්ති පිරමීඩ ලෙස හැඳින්වේ. මෙය වර්ෂයකට වර්ගමීටරයට කිලෝ ජූල් (kJ m−2 yr−1) ලෙස දක්වයි.
කිසියම් පෝෂී මට්ටමක සිට ඊට ඉහළින් ඇති පෝෂී මට්ටමට සම්ප්‍රේෂණය වන්නේ පහළ පෝෂී මට්ටම සතු ශක්ති ප්‍රමාණයෙන් 10% පමණි. ශක්ති ප්‍රමාණයෙන් 90%ක් පරිසරයට හානි වේ. මේ නිසා සෑමවිට ම ශක්ති පිරමීඩ ඉහළ පෝෂී මට්ටම්වලට යන විට අඩු ශක්ති ප්‍රමාණයක් පෙන්වයි. එබැවින් ශක්ති පිරමීඩ කිසිවිටෙක යටිකුරු නොවේ. ආහාර දාමවල පුරුක් සංඛ්‍යාව බොහෝ විට පුරුක් පහකට වඩා අඩු වන්නේ මෙම ශක්ති හානිය නිසා ය.
- තෘතීයික යැපෙන්නන් (උකුස්සා): 10 J
- ද්විතීයික යැපෙන්නන් (ගෙම්බා): 100 J
- ප්‍රාථමික යැපෙන්නන් (කෘමියා): 1000 J
- නිෂ්පාදකයින් (ශාකය): 10000 J
15.13 රූපය — ශක්ති පිරමීඩයක්.
10% නීතිය සමඟ ක්‍රියා කිරීම
ශාක 10000 J ග්‍රහණය කරයි.
කෘමීන්ට 10000 J න් 10% = 1000 J ලැබේ.
ගෙම්බන්ට 1000 J න් 10% = 100 J ලැබේ.
උකුස්සාට 100 J න් 10% = 10 J ලැබේ — ශාක ග්‍රහණය කළ ප්‍රමාණයෙන් දහසෙන් එකකි.
ශක්තිය කිසි විටෙක යටිකුරු නොවන්නේ ඇයි
සංඛ්‍යා හා ජෛව ස්කන්ධය එක් මොහොතක ගත් ඡායාරූප වන බැවින් වේගයෙන් බෝ වන මට්ටමක් කුඩා ලෙස පෙනිය හැකි ය. ශක්තිය මුළු වසරක් පුරා මනින ප්‍රවාහයක් වන අතර කිසිදු මට්ටමකට ලැබුණු ප්‍රමාණයට වඩා වැඩි ශක්තියක් ඉදිරියට යැවිය නොහැකි ය — ශක්තිය නිර්මාණය කළ නොහැකි ය. සෑම මට්ටමකට ම ලැබෙන්නේ පහළ මට්ටමින් දහයෙන් එකක් පමණක් බැවින් සෑම තීරුවක් ම ඊට යටින් ඇති එකට වඩා කුඩා විය යුතු ය. හතරවන මට්ටමේ 10 J පමණක් ඉතිරි වූ විට පස්වැන්නක් පෝෂණය කිරීමට ඇත්තේ ඉතා ස්වල්පයකි.
10% ඉහළට, 90% අහිමි
ශක්ති පිරමීඩයක් (kJ m−2 yr−1) සෑම විට ම උඩුකුරු ය: එක් එක් මට්ටමේ ශක්තියෙන් 10% පමණක් ඊළඟ මට්ටමට ළඟා වේ.