අභ්‍යාසය

1. ප්‍රොපේන් සහ බියුටේන්වල අණුක සූත්‍ර ලියන්න.
2. ප්‍රොපේන් සහ බියුටේන්වල ව්‍යුහ අඳින්න.
3. ඉහත සංයෝග දහනයේ දී ඵල ලෙස කාබන් ඩයොක්සයිඩ් (CO₂) සහ ජලය (H₂O) පමණක් සෑදේ නම් ප්‍රතික්‍රියා සඳහා වෙන වෙන ම තුලිත සමීකරණ ලියන්න.
4. ඉන්ධනයක් ලෙස දර භාවිතයට වඩා එල්.පී.ගෑස් භාවිතය පරිසරයට හිතකර වේ ද? ඔබේ අදහස් ඉදිරිපත් කරන්න.

(i) ප්‍රොපේන් C₃H₈; බියුටේන් C₄H₁₀. (ii) ව්‍යුහ:

(iii) තුලිත සමීකරණ:

L.P. ගෑස් උදුනක පිරිසිදුව හා සම්පූර්ණයෙන් දහනය වී ප්‍රධාන වශයෙන් කාබන් ඩයොක්සයිඩ් හා ජලය දෙන අතර දුම, දැලි හෝ අළු නොදෙයි; එහි ස්කන්ධයට සාපේක්ෂව වැඩි තාපයක් ද දෙයි. දර අඩුවෙන් සම්පූර්ණව දහනය වී පෙණහලුවලට හානිකර දුම හා දැලි දෙන අතර දර සඳහා ගස් කැපීම වනාන්තර විනාශ කරයි. දෙක ම කාබන් ඩයොක්සයිඩ් දෙන අතර L.P. ගෑස් නැවත ප්‍රතිස්ථාපනය නොවන පොසිල ඉන්ධනයකි; එබැවින් සාධාරණ අදහසක් නම් L.P. ගෑස් භාවිතයට පිරිසිදු වන අතර නැවත සිටවූ ගස්වලින් ලැබෙන දැව පුනර්ජනනීය වේ.

1. දහන එන්ජිමක දී පෙට්‍රල් සම්පූර්ණයෙන් ම දහනය වන්නේ නම් ඵල ලෙස කුමන ද්‍රව්‍ය නිපදවිය හැකි ද?
2. පෙට්‍රල් අසම්පූර්ණ දහනයේ දී පරිසරයට මුක්ත වන අහිතකර ද්‍රව්‍ය දෙකක් සඳහන් කරන්න.
3. නිවසේ භාවිත කරන L.P. ගෑස් උදුනේ වායු අසම්පූර්ණ දහනයට ලක්වන අවස්ථාවක දී ඔබ ඒ බව දැන ගන්නේ කෙසේ ද?

1. කාබන් ඩයොක්සයිඩ් හා ජලය: 2C₈H₁₈ + 25O₂ → 16CO₂ + 18H₂O.
2. විෂ වායුවක් වන කාබන් මොනොක්සයිඩ් (CO) හා දැලි (නොදැවුණු කාබන්).
3. ගින්න නිල් වෙනුවට කහ හෝ තැඹිලි පැහැයට හැරේ, දුම පිට කරයි, දැලි බඳුන්වල පතුල කළු කරයි.

1. පොලිතීන්වල රසායනික නම කුමක් ද?
2. පොලිතීන් සෑදී ඇති ඒකඅවයවකයේ ව්‍යුහය ඇඳ එහි නම සඳහන් කරන්න.
3. පොලිතීන්වල වාසි දෙකක් සහ අවාසි දෙකක් සඳහන් කරන්න.

1. පොලිඑතීන්.
2. පහත ඇඳ ඇති එතීන්, C₂H₄.
3. වාසි: සැහැල්ලු, ජල රෝධක, කල් පවතින, ලාභදායී. අවාසි: ජෛව හායනයට ලක් නොවන බැවින් දූෂණය කරයි; දහනය කළ විට විෂ වායු පිට කරයි.

1. ජල නළ සඳහා යකඩ බට භාවිත කිරීමට වඩා PVC බට යොදා ගැනීම සුදුසු ය. මෙම ප්‍රකාශය සනාථ කිරීම සඳහා හේතු තුනක් ඉදිරිපත් කරන්න.
2. PVC යන බහුඅවයවකය සෑදීම සඳහා යොදා ගනු ලබන ඒක අවයවකය හඳුන්වන නම කුමක්ද?
3. එම ඒකඅවයවකයේ ව්‍යුහය අඳින්න.

1. PVC ජලයේ මල නොබැඳේ, විඛාදනය නොවේ (12 වන පරිච්ඡේදයේ මෙන් යකඩ එසේ වේ); එය බෙහෙවින් සැහැල්ලු වන අතර කැපීමට, සම්බන්ධ කිරීමට හා ගෙන යාමට පහසු ය; ලාභදායී ය; විදුලිය සන්නයනය නොකරයි.
2. ක්ලෝරෝඑතීන් (වයිනයිල් ක්ලෝරයිඩ්).
3. පහත ඇඳ ඇත.

1. ඔබ දන්නා ස්වාභාවික බහු අවයවක තුනක් නම් කරන්න.

1. රබර්, ප්‍රෝටීන්, පිෂ්ටය, සෙලියුලෝස්, DNA, RNA යන ඒවායින් ඕනෑම තුනක්.